Lleoliad y cyfarfod:
Y Siambr - Y Senedd
Dyddiad y
cyfarfod:
Dydd Mercher,
23 Hydref 2024
Amser y
cyfarfod: 13.30
------
Cynhelir y cyfarfod hwn ar ffurf hybrid, gyda rhai Aelodau yn Siambr y Senedd ac eraill yn ymuno drwy gyswllt fideo.
(45 munud)
Bydd y Llywydd yn galw ar lefarwyr y pleidiau i ofyn cwestiynau heb rybudd i’r Ysgrifennydd Cabinet ar ôl Cwestiwn 2.
(45 munud)
Bydd y Llywydd yn galw ar lefarwyr y pleidiau i ofyn cwestiynau heb rybudd i’r Ysgrifennydd Cabinet ar ôl Cwestiwn 2.
(20 munud)
I ofyn i’r Dirprwy Brif Weinidog ac Ysgrifennydd y Cabinet dros Newid Hinsawdd a Materion Gwledig
James Evans (Brycheiniog a Sir Faesyfed): Pa drafodaethau y mae'r Ysgrifennydd Cabinet yn eu cael gyda Cyfoeth Naturiol Cymru ynghylch eu Hadroddiad Blynyddol a Chyfrifon ar gyfer 2023-24 sy'n cynnwys manylion ymchwiliadau Cyllid a Thollau EM i gydymffurfiaeth hanesyddol Cyfoeth Naturiol Cymru â gofynion gweithio oddi ar y gyflogres, a maint yr atebolrwydd posibl a allai fod yn ddyledus?
I ofyn i’r Gweinidog Addysg Bellach ac Uwch
Cefin Campbell (Canolbarth a Gorllewin Cymru): A wnaiff Llywodraeth Cymru egluro’r cymorth ariannol sydd ar gael i brifysgolion Cymru sydd mewn perygl, yn dilyn llythyr y Gweinidog Addysg Bellach ac Uwch at Aelodau'r Senedd ar 16 Hydref 2024?
(5 munud)
(60 munud)
NDM8656 Julie Morgan (Gogledd Caerdydd)
Cynnig bod y Senedd:
1. Yn nodi nad yw'r cyfrifoldeb dros ddeddfu i ganiatáu cymorth i farw wedi ei ddatganoli i Gymru, gan ei fod ar hyn o bryd yn fater a gaiff ei lywodraethu gan gyfraith droseddol.
2. Yn nodi, pe bai cymorth i farw yn cael ei gyfreithloni, ac o ystyried ei chyfrifoldeb dros iechyd a gofal cymdeithasol, y byddai angen i Lywodraeth Cymru gael dealltwriaeth fanwl o unrhyw gynigion.
3. Yn credu y dylai oedolyn yn ei lawn bwyll, y mae ganddo gyflwr corfforol annioddefadwy na ellir ei wella ac y mae wedi nodi ei ddymuniad clir a phendant i farw, gael yr opsiwn o gymorth i farw, yn ddarostyngedig i fesurau diogelu cadarn.
4. Yn nodi bod ymchwiliad diweddar gan Bwyllgor Iechyd a Gofal Cymdeithasol San Steffan wedi canfod cysylltiad rhwng cyflwyno cymorth i farw a gwelliant o ran gofal lliniarol mewn sawl awdurdodaeth.
5. Yn nodi bod y Swyddfa Economeg Iechyd wedi canfod, hyd yn oed pe baent yn cael y feddygaeth liniarol orau, y byddai o leiaf 5,000 o bobl y flwyddyn yng Nghymru a Lloegr yn marw heb unrhyw ffordd effeithiol o leddfu eu poen yn eu mis olaf.
6. Yn nodi bod agweddau'r cyhoedd at roi cymorth i farw wedi newid, gyda hyd at 88% o'r cyhoedd yn ffafrio newid y gyfraith.
7. Yn nodi, o ran pobl o'r DU sy'n dioddef, bod mwy nag un yr wythnos bellach yn dewis dod â'u bywyd i ben yn un o ganolfannau diwedd oes y Swistir, a bod llawer yn rhagor a fyddai'n dewis gwneud yr un peth ond sy’n methu â fforddio'r costau uchel perthnasol, sy’n aml ymhell dros £10,000.
8. Yn galw ar Lywodraeth Cymru i:
a) cefnogi egwyddorion cymorth i farw; a
b) cefnogi senedd San Steffan i gyflwyno deddf dosturiol o ran cymorth i farw yng Nghymru a Lloegr.
Cyd-gyflwynwyr
Heledd Fychan (Canol De Cymru)
Adam Price (Dwyrain Caerfyrddin a Dinefwr)
James Evans (Brycheiniog a Sir Faesyfed)
Cefnogwyr
Carolyn Thomas (Gogledd Cymru)
Jenny Rathbone (Canol Caerdydd)
(90 munud)
NDM8702 Paul Davies (Preseli Sir Benfro)
Cynnig bod y Senedd yn nodi:
1. Adroddiad Pwyllgor yr Economi, Masnach a Materion Gwledig ar gynigion Llywodraeth Cymru ar gyfer Cynllun Ffermio Cynaliadwy a osodwyd yn y Swyddfa Gyflwyno ar 22 Gorffennaf 2024, ac y gosodwyd ymateb iddo gan Lywodraeth Cymru ar 16 Hydref 2024;
2. Adroddiad Pwyllgor yr Economi, Masnach a Materion Gwledig ar y rhaglen Cyswllt Ffermio a osodwyd yn y Swyddfa Gyflwyno ar 27 Mehefin 2024, ac y gosodwyd ymateb iddo gan Lywodraeth Cymru ar 16 Hydref 2024; a
3. Adroddiad y Pwyllgor Newid Hinsawdd, yr Amgylchedd a Seilwaith ar Gynigion ar gyfer Cynllun Ffermio Cynaliadwy a osodwyd yn y Swyddfa Gyflwyno ar 22 Gorffennaf 2024, ac y gosodwyd ymateb iddo gan Lywodraeth Cymru ar 11 Medi 2024.
Cyd-gyflwynwyr
(30 munud)
NDM8700 Carolyn Thomas (Gogledd Cymru)
Cynnig bod y Senedd:
Yn nodi adroddiad y Pwyllgor Deisebau, ‘Cymdeithas heb arian parod?: P-6-1335 Dylai Llywodraeth Cymru gymryd camau i sicrhau y gall oedolion agored i niwed heb gerdyn banc dalu ag arian parod’, a osodwyd yn y Swyddfa Gyflwyno ar 21 Mehefin 2024
Noder: Gosodwyd ymateb Llywodraeth Cymru i'r adroddiad yn y Swyddfa Gyflwyno ar 16 Hydref 2024
Dogfennau ategol
Adroddiad y Pwyllgor – Fersiwn Hawdd ei Darllen
(60 munud)
NDM8701 Heledd Fychan (Canol De Cymru)
Yn cynnig bod y Senedd:
1. Yn nodi:
a) cyllideb Llywodraeth y DU sydd ar ddod; a
b) y sefyllfa cyllid cyhoeddus hynod heriol, gyda chyllideb Llywodraeth Cymru ar gyfer y flwyddyn ariannol bresennol gwerth £700 miliwn yn llai mewn termau real o'i gymharu â phan gafodd ei gosod gyntaf.
2. Yn gresynu fod Llywodraeth Lafur y DU wedi gwrthod:
a) darparu unrhyw gyllid canlyniadol i Gymru o brosiect HS2;
b) datganoli Ystâd y Goron yng Nghymru i sicrhau bod elw o'i hasedau yn mynd yn syth i gyllideb Cymru; ac
c) disodli fformiwla Barnett gyda fframwaith ariannu sy'n seiliedig ar anghenion.
3. Yn gresynu at fethiant y 'bartneriaeth o bŵer' rhwng Llywodraeth Lafur Cymru a Llywodraeth Lafur y DU i sicrhau buddion diriaethol i Gymru.
4. Yn galw ar Lywodraeth Cymru i osod gofynion brys ar Lywodraeth Lafur y DU, ac i gyhoeddi'r ohebiaeth, gan ofyn i'r gyllideb gynnwys:
a) ailddosbarthu HS2 yn brosiect i Loegr yn unig;
b) ymrwymiad bod Cymru'n derbyn £4 biliwn o gyllid canlyniadol HS2, fel y mae Gweinidogion Llywodraeth Cymru ac Ysgrifennydd Gwladol Cymru wedi galw amdano;
c) ymrwymiad i ddatganoli Ystâd y Goron cyn gynted â phosibl, gydag amserlenni perthnasol;
d) ymrwymiad i ddisodli fformiwla Barnett cyn gynted â phosibl, gydag amserlenni perthnasol;
e) ymrwymiad i adfer lwfans tanwydd y gaeaf i bensiynwyr; ac
f) ymrwymiad i gael gwared ar y cap budd-dal dau blentyn.
Cyflwynwyd y gwelliannau a ganlyn:
Gwelliant 1 Darren Millar (Gorllewin Clwyd)
Dileu'r cyfan a rhoi yn ei le:
Cynnig bod y Senedd:
1. Yn nodi cyllideb Llywodraeth y DU sydd ar ddod.
2 Yn gresynu fod Llywodraeth Lafur y DU wedi gwrthod:
a) dileu'r toriad mewn taliadau tanwydd gaeaf, a fydd yn gweld tua 400,000 o aelwydydd yng Nghymru yn colli hyd at £300 y pen;
b) diystyru unrhyw gynnydd i gyfraniadau yswiriant gwladol;
c) sicrhau bod Cymru'n derbyn ei symiau canlyniadol o HS2;
d) ariannu'r gwaith o drydaneiddio prif reilffordd Gogledd Cymru; ac
e) cyflwyno trefniant ariannu newydd i Gymru i ddisodli'r fformiwla Barnett hen ffasiwn.
3. Yn galw ar Lywodraeth Cymru i osod gofynion brys ar Lywodraeth Lafur y DU, ac i gyhoeddi’r ohebiaeth, gan ofyn i'r gyllideb gynnwys cynlluniau i:
a) dileu toriad taliadau tanwydd y gaeaf;
b) sicrhau nad oes cynnydd i gyfraniadau yswiriant gwladol;
c) galluogi Cymru i dderbyn ei chyfran deg o gyllid canlyniadol HS2;
d) trydaneiddio prif reilffordd Gogledd Cymru; ac
e) dileu'r fformiwla Barnett hen ffasiwn a'i ddisodli â fformiwla ariannu newydd yn seiliedig ar anghenion, sy'n deg, yn dryloyw ac yn darparu ar gyfer pobl Cymru.
Os derbynnir gwelliant 1, caiff gwelliant 2 ei ddad-dethol.
Gwelliant 2 Jane Hutt (Bro Morgannwg)
Dileu pwyntiau 2, 3 a 4 a rhoi yn eu lle:
Yn sylweddoli bod y sefyllfa ariannol a etifeddodd Llywodraeth Lafur y DU gan Lywodraeth flaenorol y DU yn un hynod heriol.
Yn cydnabod bod ethol Llywodraeth newydd y DU yn gyfle i ailosod a gwella’r berthynas rynglywodraethol.
Yn nodi mai blaenoriaethau Llywodraeth Cymru ar gyfer cyllideb Llywodraeth y DU yn yr hydref yw:
a) cynnydd mewn gwariant adnoddau a chyfalaf uwchlaw’r lefel a bennwyd gan Lywodraeth flaenorol y DU;
b) hyblygrwydd cyllidebol ychwanegol;
c) rhaglen fuddsoddi ar y cyd i fynd i'r afael â diogelwch tomenni glo; a
d) ymrwymiad i ragor o drafodaethau am gyllid mewn perthynas â HS2, ac am fuddsoddi yn y seilwaith rheilffyrdd yn y dyfodol.
(30 munud)
NDM8699 Mike Hedges (Dwyrain Abertawe)
Economi Cymru: problemau strwythurol a'u cywiro
Cynhelir Cyfarfod Llawn nesaf y Senedd am 13.30, Dydd Mawrth, 5 Tachwedd 2024